حلقه‌های سیاره نپتون در ۲۲ آگوست ۱۹۸۹ کشف شدند

در ۲۲ آگوست ۱۹۸۹ کشف شد که سیاره نپتون دارای یک سیستم حلقه‌ای است. وویجر ۲ در ۲۰ آگوست ۱۹۸۹، پنج روز قبل از نزدیک‌ترین پرواز خود با این سیاره در ۲۵ آگوست، تصاویری از نپتون ثبت کرده بود. این تصاویر حلقه‌های نپتون را کامل اما با توده‌های روشن نشان می‌دادند. حلقه‌ها همانند اورانوس و مشتری نسبتا تاریک هستند اما ترکیب دقیق آن‌ها همچنان ناشناخته باقی مانده است.

حلقه‌های نپتون

سیستم حلقه‌ای نپتون از پنج حلقه اصلی تشکیل شده است. در متراکم‌ترین حالت، این حلقه‌ها با بخش‌های کم‌چگال حلقه‌های زحل، همانند حلقه سی و بخش کاسینی، قابل مقایسه هستند. بخش عمده‌ای از سیستم حلقه‌ای نپتون ضعیف و غبارآلود است و از برخی جنبه‌ها شبیه‌تر به حلقه‌های مشتری می‌باشد. حلقه‌های نپتون به افتخار اخترشناسانی که پژوهش‌های مهمی درباره این سیاره انجام داده‌اند، نام‌گذاری شده‌اند گیل، لو وریه، لاسل، آراگو و آدامز.

نپتون همچنین یک حلقه کم‌رنگ بدون نام دارد که هم‌راستا با مدار قمر گلتیا قرار دارد. سه قمر نیاد، تالسا و دسپینا در میان حلقه‌ها می‌چرخند. حلقه‌های نپتون از مواد بسیار تیره ساخته شده‌اند و نسبت گرد و غبار در آن‌ها بالاست. در حالی که عمق نوری آن‌ها کمتر از ۰.۱ است. کمان‌ها محدوده باریکی از طول‌های مداری را اشغال می‌کنند و به‌طور قابل‌توجه‌ی پایدارند و از زمان تشخیص اولیه در سال ۱۹۸۰، تنها اندکی دگرگون شده‌اند.

کشف

اولین اشاره به وجود حلقه‌ای در اطراف نپتون به سال ۱۸۴۶ برمی‌گردد؛ وقتی ویلیام لاسل، کاشف بزرگ‌ترین قمر نپتون تریتون، فکر کرد حلقه‌ای را در اطراف سیاره دیده است. اما ادعای او هرگز پذیرفته نشد و به احتمال زیاد یک خطای رصدی بوده است. اولین کشف قابل اطمینان حلقه نپتونی در سال ۱۹۶۸ توسط اختفای ستاره‌ای انجام شد، اگرچه این نتیجه تا سال ۱۹۷۷ که حلقه‌های اورانوس کشف شدند، مورد دقت قرار نگرفت. بلافاصله پس از کشف حلقه‌های اورانوس، تیمی از دانشگاه ویلانوا آغاز به جست‌وجوی حلقه‌های اطراف نپتون کرد.

در ۲۴ مه ۱۹۸۱، آن‌ها کم شدن درخشندگی یک ستاره را در طول اختفا مشاهده کردند. با این حال، روشی که در آن ستاره کم‌نور شد، وجود حلقه را نشان نمی‌داد. در دهه ۱۹۸۰، غیبت قمری بعدی نپتون، در ۱۲ سپتامبر ۱۹۸۳، احتمال کشف یک حلقه را تقویت کرد. با این حال، نتایج رصد‌های زمینی قطعی نبودند. در طی شش سال سپس، تقریبا ۵۰ اختفای دیگر مشاهده شد که تنها نزدیک به یک‌سوم آن‌ها نتایج مثبتی را به همراه داشت.

دانشمندان گمان می‌برند که چیزی (به احتمال زیاد کمان‌های ناقص) در اطراف نپتون وجود دارد، اما ویژگی‌های سیستم حلقه به‌صورت یک راز باقی مانده بود. فضاپیمای وویجر ۲ حلقه‌های نپتونی را در طول پرواز خود از نپتون در سال ۱۹۸۹ به طور قطعی کشف کرد. پس از پرواز وویجر، مشاهدات اختفای زمینی قبلی مجددا تجزیه و تحلیل شدند و ویژگی‌های کمان حلقه را همانند آنچه در دهه ۱۹۸۰ مشاهده شده بود، نشان دادند که تقریبا کاملا با یافته‌های وویجر ۲ مطابقت داشت.

<figcaption class="wp-element-caption"تصویری که تلسکوپ جیمز وب از حلقه‌های نپتون گرفت.

تصویربرداری از حلقه‌های نپتون

از زمان پرواز وویجر ۲، درخشان‌ترین حلقه‌ها (آدامز، لو و وریر) با تلسکوپ فضایی هابل و تلسکوپ‌های زمینی به‌علت پیشرفت در وضوح و قدرت جمع‌آوری نور، تصویربرداری شده‌اند. حلقه‌های ضعیف‌تر تا این مدت بسیار پایین‌تر از آستانه دید این تلسکوپ‌ها قرار داشتند. اما در سال ۲۰۲۲ تلسکوپ فضایی جیمز وب از آن‌ها تصویربرداری کرد و اولین رصد حلقه‌های کم‌نور‌تر را از زمان پرواز وویجر ۲ انجام داد.