رییس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی اصفهان در همایش ملی ناترازی انرژی صنعت برق و چشم‌انداز اقتصادی ایران به نکته‌ای اشاره کرد که وزارت نیرو به‌اندازه شخصیت بابا برقی در مصرف برق فرهنگ‌سازی نکرده است. این سخنان نشان می‌دهد که متأسفانه در دو دهه اخیر مسئله فرهنگ‌سازی در مصرف، به‌اختصاص در حوزه انرژی، به فرا‌موشی سپرده شده است. بابا برقی برای بسیاری به یک نوستالژی تبدیل شده است؛ شخصیتی که با شعر و آهنگ جملاتی در باب کاهش مصرف برق می‌گفت و به‌خاطر تکرار و تازگی این نوع فرهنگ‌سازی، تعداد زیادی از خانواده‌ها با او همراه‌ی می‌کردند و تا مدتی در کاهش مصرف برق، به‌ویژه در میان مشترکین خانگی، موثر بود. اما در همان دهه ۶۰ و با عبور از خاموشی‌ها، داستان‌های بابا برقی هم ادامه آشکار نیافت. اینکه اکنون خلأ بابا برقی و فرهنگ‌سازی مصرف بهینه برق حس می‌شود، نشان می‌دهد وزارت نیرو و دستگاه‌های متولی دیگر آن‌قدر که باید و احتمالا به الزام آن واقف نیستند. ناترازی برق و انرژی در ماه‌های گذشته ضربه‌های بسیاری به بخش‌های گوناگون خانگی، تجاری و صنعتی زده است. احتمالا بیش‌ترین زیان به بخش‌های تولیدی داخل وارد شده است. صنایعی که به‌خاطر خاموشی‌های مکرر چرخشان از حرکت ایستاد و تولیداتشان افت آشکاری کرد.
جدا از خلأ فرهنگ‌سازی و الگوی مصرف صحیح، یکی از دلایل مهم این حجم زیاد ناترازی در کشور و اصفهان، نبود برنامه مدون و جدول مصارف بوده است. در این رابطه وقتی حس کمبود انرژی می‌شود که به مشکل برخورده‌ایم و هیچ پیش‌بینی از می‌زان عرضه و تقاضا نداریم، در نتیجه هر آنچه از انرژی تولید می‌کنیم به مصرف می‌رسد و وقتی به فکر اصلاح مصرف و فرهنگ‌سازی می‌افتیم که با ناترازی شدید روبرو می‌شویم.
به گفته مسئولان استان، امسال با ۱۸ هزار مگاوات ناترازی در مصرف و افت تولید برق مواجه هستیم، در حالی که هر سال نزدیک به ۸ درصد رشد مصرف برق به کل مصارف اضافه می‌شود.
از نظر دیگر سبد انرژی کشور از تنوع خوبی برخوردار نیست. کمتر از یک درصد از انرژی‌های تجدیدپذیر بهره‌برداری می‌شود، در حالی که در صورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود در کشور می‌توان از این نوع انرژی‌ها بیش‌تر استفاده کرد. اما تا این مدت در این عرصه سرمایه‌گذاری مناسبی انجام نشده است.
از طرف دیگر شاهد هستیم که تعداد زیادی از تجهیزات صنایع قدیمی است و به‌خاطر تحریم‌ها و گرانی‌ها، تولیدکنندگان قادر به به‌روزرسانی آن‌ها نیستند. دستگاه‌هایی که به‌مراتب انرژی بیش‌تری مصرف می‌کنند و به این ناترازی‌ها دامن می‌زنند.
به هر روی و با وجود همه این نواقص، فرهنگ‌سازی و داشتن یک الگوی مصرف برای بخش‌های گوناگون می‌تواند بخش قابل‌توجه‌ی از این ناترازی را از بین ببرد. وزارت نیرو نیز باید مسئله فرهنگ‌سازی را جدی‌تر پیگیری کند و دستگاه‌ها و رسانه‌ها، به‌ویژه رسانه ملی، را در تولیدات فرهنگی حمایت نماید و در این عرصه کار‌های جدی صورت گیرد. تعداد زیادی از چالش‌هایی که در حوزه انرژی امروز با آن روبرو هستیم احتمالا در کوتاه‌مدت حل نشود؛ اما فرهنگ بهره‌برداری صحیح را می‌توان با یک برنامه‌ریزی درست و اصولی برقرار کرد و خانواده‌ها را به سمت کاهش مصرف سوق داد.
آنگاه می‌توان امیدوار بود که نه باز خاموشی به خانه‌ها و محل کسب و پیشه مردم برنگردد و نه چرخ صنعت اصفهان و کشور متوقف شود.
