کد اقتصادی و مالیاتی: تفاوت‌ها، مزایا و مراحل دریافت در ایران

فعالیت اقتصادی در ایران به طور مستقیم با مفهوم مالیات گره خورده است. سازمان امور مالیاتی با هدف سامانده‌ی و مدیریت بهتر کسب‌وکار‌ها، اشخاص حقوقی و حقیقی دارای فعالیت اقتصادی را ملزم به دریافت کد مالیاتی نموده است. اگر قصد ثبت شرکت یا آغاز فعالیتی اقتصادی را دارید، شناخت این کد و مراحل دریافت آن ضروری است.

کد مالیاتی چیست؟

کد مالیاتی یک شناسه ۱۰ رقمی است که اداره مالیات به هر فعال اقتصادی، چه حقیقی و چه حقوقی، اختصاص می‌دهد. با دریافت کد اقتصادی، فعال اقتصادی تحت‌گفتن مودی مالیاتی شناخته شده و از طریق این کد، مالیات فصلی یا سالانه کسب‌وکار محاسبه و به مدیران ابلاغ می‌گردد.

به زبان ساده، این کد یک شناسه منحصر‌به‌فرد با ماهیتی شبیه پرونده مالیاتی مجازی محسوب می‌شود. انجام هر‌گونه فعالیت اقتصادی مستلزم دریافت این کد است و برای آن ارایه مدارک مشخص و طی روالی خاص الزامی است.

شناسه مالیاتی چه مزایا و کاربرد‌هایی دارد؟

در دنیای فعالیت اقتصادی، این شناسه در حکم کد ملی عمل کرده و امکان استخراج اطلاعات سود‌مندی درباره اشخاص حقیقی یا حقوقی را فراهم می‌کند. مهم‌ترین کاربرد‌ها و مزایای کد مالیاتی در ادامه تشریح شده است.

اشکار‌کردن مقدار مالیات و بدهی مالیاتی

اولین کاربرد این شناسه، تعیین مالیات و بدهی‌های مربوطه است؛ هر مالیاتی به یک شناسه مالیاتی منحصر‌به‌فرد منتسب می‌شود.

دریافت کارت بازرگانی

برای انجام واردات یا صادرات کالا، داشتن کارت بازرگانی ضروری است و دریافت این کارت مشروط به دارا بودن کد ۱۰ رقمی مالیاتی می‌باشد.

انجام مناقصات یا مزایدات

شرکت در مناقصات و مزایدات از طریق این شناسه صورت می‌پذیرد؛ بنابراین فعالان این حوزه بایستی کد مالیاتی داشته باشند.

دریافت گواه‌ی قیمت افزوده

هر فعال اقتصادی می‌تواند بابت خدمات یا کالا‌های عرضه‌شده، قیمت افزوده را ثبت، دریافت و مالیات مربوطه را پرداخت نماید. بهره‌مندی از این قابلیت نیازمند کد مالیاتی است که از طریق ثبت‌نام کد اقتصادی و مالیاتی محقق می‌شود.

عقد قرارداد با دیگر اشخاص حقیقی، حقوقی یا دولتی

برای امضای هر‌گونه قرارداد با سایر اشخاص اقتصادی، داشتن کده‌ای اقتصادی و مالیاتی الزامی است.

ارائه اظهارنامه‌های کارکرد مالی سالیانه و فصلی

مشابه اظهارنامه قیمت افزوده، برای تسویه اظهارنامه کارکرد مالی به صورت فصلی یا سالیانه نیز داشتن این کد ضروری است.

مدارک مورد نیاز برای دریافت کد اقتصادی و مالیاتی

برای دریافت این کدها، ارایه مدارک مختلف جهت احراز هویت الزامی است. مدارک مورد نیاز برای اشخاص حقیقی و حقوقی تفاوت‌هایی دارد که در ادامه به تفکیک ذکر شده‌اند.

مدارک ملزوم برای اشخاص حقیقی

• پر کردن دفترچه مالیاتی
• تکمیل فرم اطلاعات هویتی اشخاص حقیقی در سامانه
• ارائه اجاره‌نامه یا مدارک مالکیت محل فعالیت
• ارائه یک حساب بانکی با شماره شبا به عنوان حساب تجاری

مدارک ملزوم برای اشخاص حقوقی

• دریافت و تکمیل فرم‌های مخصوص شناسه اقتصادی شرکت (از بخش شناسایی و ثبت دارایی)
• دریافت و تکمیل دفترچه شناسه اقتصادی از واحد اطلاعات خدمات اداره دارایی
• کپی شناسنامه همه اعضای هیئت مدیره
• کپی کارت ملی همه اعضای هیئت مدیره
• کپی دو نسخه از آگهی تاسیس شرکت و آخرین تغییرات آن
• کپی کامل اساسنامه شرکت
• کپی آگهی روزنامه رسمی
• کپی اظهارنامه شرکت یا شرکت‌نامه (برای شرکت‌های غیرس‌هامی ارایه تقاضانامه الزامی است)
• کپی پروانه منفعت‌برداری یا مجوز تاسیس (در صورت وجود)
• پرداخت مالیات حق تمبر به اداره دارایی برای دریافت کد مالیاتی و اقتصادی
• ارائه کپی سند مالکیت اقامتگاه قانونی شرکت (مطابق آگهی تاسیس در روزنامه رسمی)

نکته مهم اگر محل فعالیت اجاره‌ای باشد، باید کپی قرارداد اجاره با تایید واحد مالیاتی محل ارائه گردد. مدارک مورد نیاز ممکن است در گذر زمان دچار تغییر شوند؛ لذا برای اطمینان از آخرین لیست می‌توان به وب‌سایت سازمان امور مالیاتی مراجعه کرد.

مراحل دریافت شناسه مخصوص مالیاتی

قدم اول

ابتدا برای پیش‌ثبت‌نام به سامانه کد رهگیری مالیاتی در آدرس مراجعه کرده و گزینه پیش‌ثبت‌نام الک‌ترونیکی را انتخاب کنید. در این مرحله باید نوع مودی را مشخص و کد امنیتی را وارد نمایید. سپس کد ملی (برای اشخاص حقیقی)، شناسه ملی (برای اشخاص حقوقی) یا کد فرا‌گیر (برای اتباع خارجی) را درج کرده و دکمه ورود به ثبت‌نام را بزنید.

قدم دوم

در این بخش باید پیش‌ثبت‌نام کسب‌وکار یا فعالیت خود را انجام دهید. اگر قبلا در سامانه حساب کاربری داشته باشید، لیست کسب‌وکار‌های شما نمایش داده می‌شود. برای ثبت‌نام جدید، گزینه پیش‌ثبت‌نام تازه را انتخاب کنید. بر اساس نوع فعالیت (فردی یا مشارکتی) یکی از دو گزینه ثبت‌نام بدون شریک یا با شریک را بزنید. سپس شماره تلفن، کد پستی و سایر اطلاعات خواسته شده را تکمیل کرده و روی پیش‌ثبت‌نام تازه کلیک کنید. کد تاییدی به شماره موبایل شما ارسال می‌شود که باید برای احراز هویت وارد شود.

در مرحله بعد، اطلاعات هویتی شامل مشخصات کارت ملی، تاریخ تولد، کشور محل تولد و غیره را وارد کرده و دکمه پیش‌ثبت‌نام تازه را بزنید. سیستم اطلاعات را بررسی می‌کند؛ در صورت صحت، احراز هویت انجام شده و در صورت نواقص، برای رفع ایرادات مطلع می‌شوید.

قدم سوم

پس از تایید اطلاعات و احراز هویت، باید کلیه اطلاعات کسب‌وکار را درج کنید. هر بخش نیازمند داده‌های خاصی است که باید با دقت پر شوند. برای ثبت کسب‌وکار جدید، اطلاعات آن را در کادر اول وارد کرده و مرتبط‌ترین نوع فعالیت را انتخاب نمایید؛ اگر موردی وجود نداشت، گزینه دیگر را انتخاب کنید. در ادامه، اطلاعات صنفی، مجوز‌ها و جزئیات محل فعالیت شامل تاریخ آغاز، تلفن ثابت و کد شهر را تکمیل کرده و ثبت کنید.

قدم چهارم

در مرحله نهایی، اطلاعات آخرین حالت مشمولیت قیمت افزوده را وارد کرده و در صورت وجود نقص، آن‌ها را برطرف کنید. پس از اطمینان از صحت داده‌ها، آن‌ها را تایید کرده و گزینه دریافت کد رهگیری را بزنید. با این کار، پیامکی حاوی کد ۱۰ رقمی مالیاتی به شماره موبایل شما ارسال خواهد شد و ثبت‌نام به پایان می‌رسد.